مانی که زن و مردی با هم ازدواج می‌کنند و پیوند زناشویی می‌بندند، به تولد هر فرزندی که ناشی از این ازدواج است، در اصطلاح حقوقی به آن نسب می‌گویند. در واقع اثبات نسب همان ارتباط خونی بین فرزندان و پدر و مادر است.

اگر شماهم در رابطه با این موضوع سوالی دارید می توانید سوالات خود را از بهترین وکیل خانواده در تهران بپرسید.

 

تعریف کلمه نسب چیست؟

در حقیقت نسب به معنی خویشاوندی و نژاد است. اما از نظر حقوقی نسب به معنای ارتباط میان دو نفر که یکی از آن‌ها از نسل دیگری باشد یا هر دو از یک نسل باشند، است. مانند رابطه فرزند و پدر یا رابطه خواهر و برادر.

در بعضی مواقع که پدر و مادر از تلقیح مصنوعی استفاده می‌کنند، نسب ناشی از تلقیح مصنوعی است. گاهی مواقع هم نسب ناشی از رابطه شبه‌ناک است. نسب مشروع نیز ناشی از ازدواج قانونی و مشروع زن و مرد است. برای اثبات نسب بین دو نفر باید ازدواج زن و مرد و همچنین نسب پدر و مادر اثبات شود.

 

دادگاه صالح اثبات نسب:

دادگاه رسیدگی به این موضوع بر عهده و در صلاحیت دادگاه خانواده است. زمانی که رای صادر می‌شود، می‌توان در دادگاه تجدید نظر استان نسبت به این رای اعتراض گذاشت. این دادگاه وظیفه بررسی به اثبات را دارد.

برای اثبات نسب مادری چون دوران بارداری و زایمان را نمی‌توان به راحتی انکار کرد و همچنین از موقع به دنیا آمدن نوزاد تا مدت 15 روز باید تولد او را در ثبت احوال اعلام شود و شناسنامه دریافت شود، برای همین اثبات نسب مادر خیلی راحت‌تر از اثبات برای پدر است.

چون مردان به راحتی می‌توانند ازدواج موقت داشته باشند، برای همین برای اثبات نسب پدری، باید آزمایشات مختلفی گرفت شود تا رابطه فرزند و پدر مشخص شود و این آزمایشات هم به راحتی در دسترس نیست و هم پر هزینه است. برای همین این کار با دشواری‌های زیادی همراه است.

 

استشهادیه اثبات نسب چیست؟

هر شخص برای اثبات ادعای خود باید مدارک و شواهدی را به دادگاه ارائه کند. یکی از اصلی‌ترین این مدارک، شهادت شهود است که یعنی تعدادی از این واقعیت موضوع باخبرند و در دادگاه شهادت می‌دهند. استشهادیه فرمی است که شهادت به طور کتبی بر روی آن درج می‌شود. استشهادیه برای هر اثبات دعوایی استفاده می‌شود که از جمله استشهادیه اثبات نسب است.

 

اماره قانونی چیست؟ و به چه معنا است؟

اماره قانونی یکی از راه‌های اثبات نسب است. یعنی زمانی که نوزادی متولد می‌شود، اگر تولد نوزاد بین 6 تا 10 ماه بعد از ازدواج زن و شوهر باشد، نسب پدری و نسب مادری قانونی است. اما اماره قانونی در زمان انحلال نکاح متفاوت است. یعنی زمانی که مادر پس از جدایی ازدواج نکرده باشد و تولد نوزاد تا 10 ماه پس از جدایی باشد، آن طفل متعلق به شوهر است. حال اگر بعد از انحلال نکاح زن دوباره ازدواج کند یعنی ازدواج مجدد داشته باشد و پس از ازدواج مجدد نوزادی متولد شود، اگر از زمانی که از شوهر اول جدا شده هنوز 10 ماه نگذشته و تاریخ ازدواج دوم نیز به 6 ماه رسیده باشد، این فرزند طبق اماره قانونی از شوهر دوم است. ولی اگر طبق اماره قانونی دیگری خلاف این ثابت شود و مشخص نشود طفل از کدام شوهر است، باید آزمایشات پزشکی انجام داد.

 

مهمترین دلایل اثبات نسب مادر چیست؟

  • سند ولادت «شناسنامه»

شناسنامه یکی از بهترین دلایل اثبات نسب است. ولی رسمیت داشتن این سند بسته به گواهی مامور رسمی است. اگر ادعا شود که تولد نوزاد آنچنان که در شناسنامه قید شده نیست و تحریف شده است، باید مدعی ادعای جعل را برای اثبات این ادعا، مطرح کند.

طبق مطالب بالا گرفتن شناسنامه با این مورد رابطه مستقیم دارد.

  • شهادت و امارات

طبق قانون از طریق شهادت می‌توان ارکان نسب را اثبات کرد. در این مواقع دادگاه در مورد صحت این شهادت تحقیق و بررسی می‌کند. در مورد امارات نظر کارشناس در مورد آزمایش خون مدعی و خانواده‌ای که خود را بدان نسب می‌دهد، مطرح است.

طبق ماده ۴۲۴ قانون آیین دادرسی مدنی، شهادت می‌تواند تمام ارکان نسب را اثبات کند و تشخیص صحت چنین شهادتی بر عهده دادگاه است و دادرس اجباری به تأیید مفاد گواهی ندارد.

  • اقرار

اثبات نسب را با اقرار نیز می‌توان ثابت کرد. قانون مدنی فقط در این مورد حکم خاص می‌دهد. این حکم خاص در ماده ۱۲۷۳ قانون مدنی آمده است: «اقرار به نسب در صورتی صحیح است که اولاً تحقق نسب بر حسب عادت و قانون ممکن باشد، ثانیاً کسی که به نسب او اقرار شده است، تصدیق کند، مگر در مورد صغیری که اقرار به فرزندی او شده به شرط آن‌ که منازعی در بین نباشد.»

 

اثبات نسب پدری چگونه انجام می‌شود؟

اثبات برای نسب پدری بر خلاف مادری که قابل اثبات است، دشوار است. چون مدعی که فرزند باشد باید ثابت کند که حاصل نزدیکی مادرش و شوهر او است؛ که اصولا هیچ سند و شاهدی برای اثبات این ادعا وجود ندارد. بنابراین قانونگذار در این مورد دخالت کرده و با استفاده از اماره یا نشانه قانونی، این مشکل خانوادگی را حل می‌کند. در حقوق اسلامی با استفاده از “اماره فراش” می‌توان این موضوع را حل کرد. یعنی بر طبق این قاعده، کودکی که در زمان زوجیت متولد می‌شود متعلق به شوهر است. و فقط از راه اتهام زن به زنا می‌توان خلاف آن را ثابت کرد.

در صورت اثبات نسب فرزند نامشروع چه می‌شود؟

زمانی که نوزادی حاصل رابطه نامشروع باشد، هرچند نسبت این نوزاد به پدر غیر قانونی است و می‌توان اثبات کرد که این نوزاد حاصل رابطه نامشروع این زن با مرد مشخصی است، ولی مرد به عنوان پدر عرفی نوزاد وظیفه دارد نفقه این فرزند را بپردازد و برایش شناسنامه بگیرد.


از یک وکیل رابطه نامشروع مشاوره بگیرید.


 

نمونه رای اثبات نسب:


کلاسه پرونده : …..

شماره دادنامه : …..

تاریخ رسیدگی : …..

تجدیدنظرخواه : …..

تجدیدنظرخوانده : …..

تجدیدنظرخواسته : …..

مرجع رسیدگی : …..

هیئت شعبه : …..

خلاصه جریان پرونده : ……

 

خوانده در دعوای اثبات نسب:

درتاریخ : …… به شماره : ……

موضوعات مرتبط با این نمونه رأی و مرجع صدور ……….

چکیده رای ……….